insanların başkalarını parmağında oynatmak, kontrol etmek veya düpedüz sömürmek için kullandığı her türlü manipülatif ve sinsi taktiği inceleyen alan. akademik dünyada tam bir bilim dalı olarak kabul görmese de popüler psikolojide tavan yapmış durumdadır. olay tamamen insan doğasının karanlık tarafını kendi çıkarına silah olarak kullanma sanatı.

bu mevzunun temelinde karanlık üçlü dediğimiz bir şer odağı yatar 

narsisizm: dünya benim etrafımda dönüyor kafası, aşırı övgü açlığı ve empati yoksunluğu.

makyavelizm: amaca giden her yolu mübah sayan, insanları sadece birer satranç piyonu olarak gören aşırı hesapçı ve duygusuz yaklaşım.

psikopati: vicdan azabı ve pişmanlık mekanizmasının tamamen bozuk olması, başkalarına zarar verirken kılını bile kıpırdatmama durumu.

hayatınızda, iş yerinizde ya da ilişkilerinizde maruz kalma ihtimalinizin en yüksek olduğu popüler taktikleri de şunlardır

gaslighting: manipülasyonun şahıdır. size öyle oyunlar oynarlar ki bir süre sonra kendi hafızanızdan, akıl sağlığınızdan ve algılarınızdan şüphe etmeye başlarsınız. 

love bombing: ilişkinin başında sizi adeta sevgiye, ilgiye ve hediyeye boğarlar. göklere çıkarırlar ki savunma mekanizmanız tamamen çöksün ve onlara bağımlı hale gelin. sonra bir anda o musluğu kesip sizi sudan çıkmış balığa çevirirler.

izolasyon: sizi sinsice arkadaşlarınızdan, ailenizden ve sosyal çevrenizden koparırlar. amaç, hayatınızdaki tek referans noktasının kendileri olmasını sağlamaktır. çünkü yalnız kalan insanı yönetmek çok kolaydır.

sessizlikle cezalandırma: bir sorun olduğunda veya istedikleri şeyi yapmadığınızda duvar gibi örülürler. günlerce konuşmazlar, sizi yok sayarlar. siz de o gerginlik ve suçluluk hissinden kurtulmak için en sonunda gidip ayaklarına kapanırsınız.

peki bundan nasıl korunacağız? 

en büyük silah farkındalıktır. bir ilişkide veya iş ortamında sürekli kendinizi suçlu, yetersiz, kafası karışmış hissediyorsanız ve acaba bende mi bir sorun var? diye kendinizi yiyorsanız büyük ihtimalle bu çarkın içindesinizdir. sınırlarınızı beton gibi çizeceksiniz, manipülatörün yarattığı o suni aciliyet hissine kapılmayıp karar vermeden önce kendinize zaman tanıyacaksınız ve en önemlisi, güvendiğiniz bir dış göze; arkadaş, aile, psikolog durumu anlatıp objektif bir check-up isteyeceksiniz. 

özetle, insanı insanlıktan çıkaran sinsi bir manipülasyon silsilesidir. uyanık olmakta fayda var.