Sinema Tarihinin En Meşhur Doğaçlama Sahneleri
sanatsal başarı her zaman planlı gerçekleşmez bazen beklenmedik hadiseler ve hiç hesapta olmayan dokunuşlar, sanatsal değeri yüksek etki yaratabilirler. sinemadaki doğaçlama oyunculuk tam olarak bu etkiyi yaratabilme potansiyeline sahiptir. bugün hafızalardan silinmeyen birçok efsaneleşmiş film sahnesi başarısını oyuncularının doğaçlama yeteneğine borçludur. senaryo metninde yer almayan, önceden hazırlık yapılmamış ve o an oyuncunun içinden gelerek davrandığı ya da konuştuğu sahnelere doğaçlama diyoruz. (bkz: doğaçlama)
aşağıya her sinema severin çok iyi bildiği ama doğaçlama olduğundan kuvvetle muhtemel haberi olmadığı 7 efsane sahneyi bırakıyorum. iyi seyirler!
1. godfather opening scene
listenin başında yılların eskitemediği godfather filminin açılış sahnesi yer alıyor. herkesin hatırladığı üzere açılış sahnesinde vito carleone (marlon brando), bonosera ile konuşurken elinde bir kedi bulunur. konuşma esnasında carleone kediyi sever, onunla oynar. sinema tarihinin unutulmazları arasında yer edinen bu sahne tamamen doğaçlamadır senaryo metninde yer almaz. film çekimi esnasında sete gelen başıboş kediyi yönetmen francis ford coppola alıp brando'nun kucağına koyar. brando da bu durumdan hoşnut olarak elinde kediyle o eşsiz performansını gerçekleştirir.
2. taxi driver - you talkin' to me?
listenin ikinci sırasını ise travis bickle'in (robert de niro) taxi driver filminde ayna karşısında you talkin'to me? repliğini söylediği sahne alıyor. yönetmen martin scorsese'nin yazdığı senaryoda sadece bickle'in ayna karşısında kendisiyle konuşması gerektiği yazar. usta oyuncu robert de niro o an efsaneleşecek olan doğaçlamasını yapar ve akıllardan silinmeyen you talkin'to me? repliğinin söyleyerek agresif hareketler sergiler. tamamen doğaçlama olan bu sahne sinema tarihinin en eşsiz sahneleri arasındadır.
3. goodfellas - how am i funny?
üçüncü sırada sinema tarihinin en iyi sahnelerinden olan ve yine martin scorsese imzalı bir film goodfellas'taki o malum sahne yer alıyor. filmde tommy devito karakraterini canlandıran joe pesci ile ray lioatta'nın canlandırdığı henry hill karakteri arasında barda geçen o kahkahalardan gerginliğe evrilen sahne tümüyle doğaçlamadır.
pesci, gençlik zamanında mafya bağlantılı bir kişiye çok komiksin dediğinde adam birden ciddileşerek nasıl yani, komik olan ne? seni güldürmek için mi buradayım? ben palyaço muyum diyerek çıkışır. pesci de bu gerilim dolu anı scorsese'ye anlatır ve bu olay scorsese'nin çok hoşuna gider. scorsese, bu doğaçlamayı yapması için pesci'ye izin verir ve ortaya bu eşsiz sahne çıkar. işin asıl cazibesi ise sahnenin doğaçlama olduğunu pesci ve lioatta dışında hiçbir oyuncunun bilmemesidir. böylece daha gerçekçi tepkiler ortaya çıkmış ve sahnenin etkileyiciliği daha da yükselmiştir.
4. the shining - here's johnny!
dördüncü sırada ise bir diğer efsane filmin en efsane sahnesi yer alıyor. stanley kubrick'in the shinining filmini ve jack nicholson'un canlandırdığı efsanevi jack torrance karakterini bilmeyen yoktur. capslere dahi konu olan malum kapı kırma sahnesinde (127 kez çekilmiştir o sahne bu arada) nicholson'un here's johnny (işte johny) repliği tamamen doğaçlamadır. senaryoda yer almayan bu replik, nicholson tarafından sahneye eklenmiş ve efsaneleşmiştir!
5. midnight cowboy - i'm walkin' here
listenin beşinci sırasında ise ünlü oyuncu dustin hoffman'ın genç bir oyuncuyken midnight cowboy filminde doğaçladığı sahne yer alıyor. çekim esnasında trafiğe kapalı alan olmasına rağmen bir taksi, ratso rizzo karakterini canlandıran dustin hoffman ile joe buck karakterini canlandıran jon voight'in üzerine doğru sürer. hoffman ise rolüne devam ederek ı'm walkin' here (yürüyorum burada) diyerek taksiciye çıkışır ve sahne, sinema tarihinin en doğal doğaçlamalarından birisi olarak tarihe geçer.
6. a clockwork orange - i'm singin in the rain scene
listenin bir diğer unutulmazı ise yine yönetmenliğini stanley kubrick'in yaptığı a clockwork orange filmidir. filmin en rahatsız edici ve bir o kadar da unutulmaz sahnelerinden olan o meşhur tecavüz ve şiddet içeren sahne büyük oranda doğaçlama içerir. şöyle ki filmde alex karakterini canlandıran malcolm mcdowell, ev baskını yaptıkları sahnede singin in the rain şarkısını söyleyerek dans eder. bu dans sahnesi tamamen doğaçlamadır, senaryo metninde ve kitabın orijinalinde yer almamaktadır. efsanevi bir oyunculuk çıkartan mcdowell, en rahatsız edici
doğaçlamalardan birisine imza atarak sinema tarihine geçmiştir.
7. stuck in the middle with you - reservoir dogs
son sırada ise quentin tarantino'nun debut filmi olan reservoir dogs'taki kulak kesme sahnesidir. sahnede michael madsen'in canlandırdığı mr. blonde karakterinin işkence sahnesi büyük oranda doğaçlamadır. sandalyeye bağlı bir polise stuck ın the middle with you şarkısı eşliğinde işkence ederek kulağını kesen mr. blonde sonrasında polise "can you hear me now?" diye sorar. bu replik ve sonrasındaki oyun performansı tamamen doğaçlamadır. filmden sonra da en tartışmalı sahne olarak herkesçe konuşulan sahne, şüphesiz efsaneleşmesini oyuncu madsen'in eşsiz doğaçlama yeteneğine borçludur.
sinemada doğaçlamanın gücünü hafife almamak gerekir. doğaçlama, oyuncu yeteneği ve yönetmen becerisiyle birleşerek eşsiz işler ortaya çıkartabilir. tabi sinemada doğaçlamanın daha birçok efsane örneğini sıralamak mümkün ama bence bu 7 sahne doğaçlama sahne tarihinin en unutulmazları arasında yer alıyor.