Peru'nun 1997'de Gerçekleştirdiği İnanılmaz Rehine Kurtarma Operasyonu

1997 yılında Peru ordusu, 72 rehineyi kurtarmak için aylarca gizlice hazırlanan sıra dışı bir operasyon gerçekleştirdi.
Peru'nun 1997'de Gerçekleştirdiği İnanılmaz Rehine Kurtarma Operasyonu

peru, 1997 yılında 71 rehineyi kurtarmak için oldukça sıra dışı bir operasyon gerçekleştirdi. askerler, rehineleri kaçıran militanların futbol oynadığı sırada, bulundukları odanın zeminini havaya uçurdu.

ordu, dört ay boyunca gizlice evin altına tüneller kazmıştı. militanların ise bundan haberi bile yoktu. operasyon başladığında 14 militanın tamamı yaklaşık 20 dakika içinde öldürüldü. rehin alınan 72 kişiden 71'i sağ kurtuldu.

işte bu operasyonun nasıl gerçekleştirildiği:

aralık 1996'da mrta adlı gerilla örgütüne mensup 14 militan, peru'nun başkenti lima'daki japonya büyükelçisinin konutunda düzenlenen bir daveti bastı. japon imparatoru'nun doğum günü nedeniyle düzenlenen davette diplomatlar, generaller ve hükümet bakanları da dâhil olmak üzere çok sayıda önemli isim bulunuyordu. o gece yüzlerce kişi rehin alındı.

sonraki haftalarda militanlar rehinelerin büyük bölümünü serbest bıraktı. ancak aralarında peru dışişleri bakanının da bulunduğu, kendileri açısından önemli gördükleri 72 kişiyi ellerinde tutmaya devam ettiler.

peru devlet başkanı alberto fujimori, kamuoyu önünde müzakereleri sürdürürken askerî birlikler komşu binalardan büyükelçilik konutuna doğru gizlice tüneller kazıyordu. kazıların sesini gizlemek için polis, hoparlörlerle binanın çevresinde yüksek sesli müzik çalıyor, sokakta sürekli tanklarla devriye geziyordu. militanlar bunu hükümetin kendilerini psikolojik baskı altına alma girişimi olarak değerlendiriyordu.

daha sonra polis, rehinelere ulaştırılan yastıkların ve yiyeceklerin içine gizli dinleme cihazları yerleştirmeye başladı. rehinelerden biri de daha önce deniz kuvvetleri özel harekât birimini yönetmiş olan amiral luis giampietri'ydi. giampietri, dinleme cihazlarını binanın içinde dolaştırarak askerî yetkililerin içeride olup bitenleri takip etmesini sağladı. ayrıca içeriden telsiz aracılığıyla orduyla iletişim kurdu.

askerler zamanla militanların günlük düzenini çözmeyi başardı. her öğleden sonra rehineler üst katta tutuluyor, militanların büyük bölümü ise alt kattaki geniş salonda futbol oynuyordu.

bunun üzerine ordu, büyükelçilik konutunun birebir kopyasını inşa etti. özel birlikler, operasyonu defalarca prova etti. hatta salonun zeminini patlatmak için ne kadar patlayıcı gerektiğine kadar her ayrıntı hesaplandı.

22 nisan 1997 günü saat 15.23'te, militanlar yine futbol oynarken operasyon başlatıldı.

tünellerden yaklaşık 140 özel kuvvet askeri çıkarak binaya girdi. bir başka ekip ise merdivenlerle ikinci kata ulaşarak rehineleri kurtarmaya yöneldi.

operasyonda iki asker hayatını kaybetti. bunlardan biri, dışişleri bakanını kurşunlardan korumak için kendini siper eden ve yedi kurşunla vurulan albay juan valer'di.

hayatını kaybeden tek rehine ise yüksek mahkeme yargıcı carlos giusti oldu. bacağından vurulan giusti, hastaneye götürülürken yaşamını yitirdi.

ancak operasyonun her yönü kusursuz değildi. daha sonra bazı tanıklar, teslim olan militanlardan bazılarının vurularak öldürüldüğünü anlattı. uluslararası bir insan hakları mahkemesi de 2015 yılında militanlardan en az birinin infaz edildiğine hükmetti.

bunu, 2002 yılında moskova'da yaşanan rehine kriziyle karşılaştıralım.

rus güvenlik güçleri, yaklaşık 850 kişinin rehin tutulduğu bir tiyatro binasına kimyasal özellikleri uzun süre açıklanmayan bir gaz verdi ve ardından binaya baskın düzenledi. operasyonda 40 saldırganın tamamı öldürüldü. ancak rehinelerden yaklaşık 130'u da hayatını kaybetti. ölenlerin neredeyse tamamı kullanılan gazın etkisiyle yaşamını yitirmişti.

bir de herkesin aklına gelen entebbe operasyonu var. israil'in gerçekleştirdiği bu ünlü rehine kurtarma operasyonu da aslında peru'dakine benzer bir hazırlık anlayışına dayanıyordu. israil askerlerinin operasyonu prova etmek için bir haftası vardı. üstelik havaalanı terminalinin planları, binayı inşa eden israilli şirketten temin edilmişti.

başarıyla sonuçlanan rehine kurtarma operasyonlarına baktığınızda önemli bir gerçek ortaya çıkıyor: asıl iş, kapı kırılıp içeri girildiği anda değil, ondan çok önce yapılıyor. haftalar, hatta aylar süren istihbarat çalışmaları, gizli dinlemeler, ayrıntılı planlamalar ve tekrar tekrar yapılan tatbikatlar başarıyı belirliyor.

dolayısıyla, ağır güvenlik önlemleriyle korunan bir binada 100 kişi rehin tutuluyor olsaydı, ben dört ay boyunca beklemeyi, gizlice tünel kazmayı ve her ayrıntıyı önceden planlamayı göze alabilecek bir ekibi tercih ederdim.